Petronas mungkin ambil tindakan undang-undang berikutan tuntutan Sarawak untuk kawal minyak dan gas
Rundingan Hak Minyak Dan Gas Bersama Sarawak Buntu, Petronas Kaji Tindakan Undang-Undang. Dipetik dari CNA, syarikat minyak nasional Malaysia, Petronas, sedang mempertimbangkan untuk membawa pertikaian mengenai pemeliharaan monopoli sebagai penjaga tunggal sumber asli negara ke mahkamah, berikutan keputusan dari Sarawak yang mahukan kawalan lebih besar terhadap perdagangan dan pengeluaran gas serta produk berkaitan minyak di negeri tersebut.
Pegawai kerajaan yang terlibat dalam situasi ini telah melaporkan kepada CNA bahawa Petronas sedang mempertimbangkan untuk memfailkan injunksi mahkamah dalam beberapa hari akan datang bagi mengelakkan konfrontasi antara pentadbiran Perdana Menteri Anwar Ibrahim dan kerajaan negeri Sarawak.
Menghentikan sementara sebarang tindakan Sarawak terhadap Petronas
Injunksi mahkamah akan menghentikan sementara sebarang tindakan Sarawak terhadap Petronas. Peguam menyatakan bahawa jika kerajaan negeri tidak kembali kepada meja rundingan bersama syarikat minyak nasional berkenaan, pertikaian ini berpotensi menjadi pertempuran mahkamah yang lebih besar.
Sarawak juga telah mengeluarkan ultimatum kepada Petronas untuk memuktamadkan perjanjian yang memberi negeri itu hak penuh ke atas penyeliaan perdagangan minyak dan gas yang diekstrak dari Sarawak menjelang 1 Oktober.
Dikatakan juga, tiada kata sepakat dicapai (antara Petronas dan Sarawak), dan pada ketika ini pilihan yang ada adalah membawa perkara ini ke mahkamah, kata seorang pegawai kerajaan kanan yang mengetahui perbincangan antara Petronas dan Anwar serta jawatankuasa penasihat ekonominya.
Pegawai tersebut, yang enggan dinamakan kerana sensitiviti isu ini, menambah bahawa Anwar mahu tuntutan Sarawak diuruskan “di peringkat korporat bersama Petronas tanpa melibatkan kerajaan persekutuan”.
Petronas tidak memberi maklum balas
Petronas tidak memberi maklum balas terhadap permintaan CNA mengenai kemungkinan tindakan undang-undang berhubung tuntutan Sarawak untuk mengambil alih semua hak pengedaran dan penjualan gas asli cecair (LNG) kepada syarikat milik penuh negeri itu, Petroleum Sarawak Bhd (Petros).
Dalam respons kepada media pada Khamis (5 September), Presiden Petronas Tengku Muhammad Taufik berkata, kebimbangan telah disuarakan oleh pembeli LNG dan pihak yang terlibat dalam sektor huluan, terutamanya mengenai keselamatan bekalan bahan api, berikutan cadangan agar Petros menjadi satu-satunya pengumpul gas di Sarawak.
“Kami telah menjadi rakan utama negara seperti Jepun dan Korea Selatan, dan mereka mahukan jaminan bahawa bekalan, jika dibangunkan melalui model bersepadu, akan dapat dihantar dengan pasti dan pada kos yang kompetitif, yang kini lebih penting berbanding sebelumnya,” kata beliau kepada pemberita di Kuala Lumpur.
Peguam kanan Sarawak di Jabatan Peguam Negara negeri itu, Joseph Chioh Hock Hua, memberitahu CNA melalui telefon bahawa beliau tidak mengetahui pilihan yang sedang dipertimbangkan oleh Petronas, tetapi enggan mengulas mengenai rundingan yang sedang berjalan dengan Petronas kerana terikat dengan undang-undang kerahsiaan penjawat awam.
Berdepan cabaran ekonomi dan politik yang sensitif
Anwar, yang mengambil alih jawatan perdana menteri pada November 2022 selepas pilihan raya umum yang tidak menghasilkan keputusan muktamad, berdepan cabaran ekonomi dan politik yang sensitif dalam menangani Sarawak, berikutan peranan penting negeri itu dalam menyokong kerajaan perpaduan Malaysia yang terdiri daripada lebih daripada sedozen parti.
Dalam beberapa bulan kebelakangan ini, kerajaan negeri pimpinan Premier Abang Johari Openg telah meningkatkan tekanan terhadap Putrajaya untuk mendapatkan lebih banyak autonomi di bawah piagam ketika Sarawak dan Sabah menyertai Tanah Melayu untuk membentuk Persekutuan Malaysia pada tahun 1963, yang ketika itu turut merangkumi Singapura. Pulau tersebut menjadi merdeka pada 1965.
Sarawak juga memainkan peranan penting dalam ekonomi Malaysia.
Sarawak mewakili 60.87 peratus daripada jumlah rizab Malaysia
Menurut kerajaan persekutuan, rizab petroleum terbukti dan di Sarawak mewakili 60.87 peratus daripada jumlah rizab Malaysia, manakala Sabah menyumbang sekitar 18.8 peratus. Sarawak juga menyumbang hampir 90 peratus eksport LNG Malaysia.
Tuntutan agar Petros menjadi pengumpul tunggal sumber minyak dan gas di Sarawak merupakan permintaan terbesar oleh pentadbiran negeri Abang Johari, kerana ia merupakan cabaran langsung terhadap monopoli Petronas ke atas rizab minyak dan gas negara sejak syarikat itu ditubuhkan pada 1974.
Sarawak menegaskan bahawa sumber minyak dan gas di kawasannya mesti diuruskan di bawah Ordinan Perlombongan Minyak era kolonial 1958, yang menyatakan bahawa sumber minyak dan gas yang ditemui dalam jarak 200 batu nautika dari perairannya adalah milik negeri.
